Bölümlər

Талыш xəbərləri
Azərbaycan
İran
Dünyada
Голос Талыша
Müsahibə
İnsan hüquqları
Beynəlxalq hüquq
Talış dili və ədəbiyyatı
Talış incəsənəti
Talış tarixi
Şəxsiyyətlər
Bizim kitabxana
Təbabət
İdman
Onlayn TV
Karikaturalar

Голос Талыша


Известные события, произошедшие с моей семьей за последние годы, всколыхнули нашу жизнь до основания.

Axtarış

Tolışi xəbon

Xıdo rəhmətkə Əli Rzayevi... 
Fərzəndon 
Bastari musibət (aktual hukayət) 
Bə çəmə alimə zoon afərin bıbu 
Aydın müəllimi de şair Xilqəti musahibə 
Çı mardə odəmi nomi bə jurnali redaksiyə heyət çokonə dənəmon? 
Tolışi mətbuat tarixədə tojə cən - "Aləm" jurnal çapo beşə 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (6) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (5) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (4) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (3) 
"KUL" sıxani mənon 
Xatirə ruşnədə dıli sohbət (2) 
Xatirə ruşnədə dıli sohbət 
“Honi çəşmə"ro vəsə 
ÇE? ÇI? 
Əv kiye? 
Şahmirzə Tolışəxun - 60 
Tolışi talantə şair Şamirzə TOLIŞƏXUN (10.07.1955 - 18.11.2014) 
Tolışi talantə şair Şamirzə TOLIŞƏXUN (10.07.1955 - 18.11.2014) 
Baləddin VEŞO şeronədə pencli janr 
De şair Baləddin VEŞO müsahibə 

Top

Новрузали Мамедов
Марьям МАММАДОВА. Трагедия одной семьи. 2013
Azərbaycan Respublikası və Milli azlıqların müdafiəsi haqqında çərçivə Sazişi
ГИЛАЛ МАМЕДОВ на свабоде!
Talış dilinin hazırkı durumu ilə bağlı Azərbaycan Talışların İctimai Şurasının MÖVQE SƏNƏDİ

Statistika

Главная » 2011 » Март » 20 » Talışda vərəm xəstəliyi
00:33
Talışda vərəm xəstəliyi
Bölgəmizin iqlimi bəzən ya xəstəliklərin yaranmasında, ya da xəstəliklərin kəskinləşməsində risk amili olur.

Talışın iqlimi rütubətli, subtropikdir. Bu iqlim qışı mülayim, yayı isti və quraq keçən, payızı çox yağıntılı olması ilə fərqlənir. Revmatizm (yel xəstəliyi), sümük-oynaq xəstəlikləri, astma, allergik xəstəliklər, ürək-damar xəstəliklərinin və.s yaranmasında məhz bu iqlimin böyük rolu var. Hər zaman Talışda vərəm xəstəliyi aktual problem olaraq qalır. Hətta məşhur Talış xanı Mir Mustafa xanın məhz vərəm xəstəliyindən dünyasını dəyişdiyi faktı tarixdə var. Yadıma gəlir ki, Ağciyər inistutunda praktik məşğələlərimizi keçərkən xəstələrin böyük əksəriyyətinin bölgəmizdən olması faktı məni məyus etmişdi.

Vərəm xəstəliyini törədən çöplər hava-damcı yolu ilə (öskürmə, asqırma, danışıq zamanı) fəal ağciyər və qırtlaq vərəmi olan xəstə şəxsdən sağlam şəxsə keçir. Yəni xəstəliyin yayılmasında açıq formalı vərəm xəstələrinin (+BK - bəlğəmin müayinəsində törədici aşkar olunmuş şəxslər) rolu böyükdür. Vərəm mikrobu orqanizmə daxil olduqdan sonra aylarla, illərlə xəstəlik törətmədən orada yaşaya bilər. İnsanın mühafizə sistemləri "törədicini” passiv bir şəkildə saxlayırlar. Bu halda tuberkulin sinağı (Mantu sınağı) müsbət ola bilər. Ağciyərdən əlavə limfa düyünləri, plevra, sümüklər, böyrəklər, beyin qişasında da vərəm xəstəliyi ola bilir.

Xəstəliyin fəal formaya keçməsi immun sistemin zəifləməsi və bir sıra əlavə amillərdən-siqaret çəkmə, alkoqolizm, başqa orqanların xəstəliklərindən asılıdır. Eyni zamanda mühit, şərait amili xüsusi əhəmiyyətlidir.”Günəş düşməyən evə, həkim girər” demiş atalar. Evdə rütubətin qarşısı ciddi şəkildə alınmalıdır. Əsgəri xidmətdə olanlarda, məhbuslarda bu xəstəlik geniş yayılib. İctimai iaşə sahələrində profilaktik-diaqnostik tədbirlər aparılması, "virajlı xəstələrin"-passiv halda olan vərəm xəstələrinin aşkara çıxarılması baxımından xüsusən əhəmiyyətlidir.

Fəal xəstələrdə bəzi psixoloji məqamlar ola bilir. Bir neчə vaxt bundan əvvəl Masallının Lürən kəndində öz 2 yaşlı qızını küçədə atmış vərəm xəstəsi olan ana, bunu ehtiyac üzündən elədiyini bildirmişdir. Hamının bilməsini istəyirəm ki, "Azərbaycan Respublikasında vərəmlə mübarizə haqqında" qanuna əsasən müalicə pulsuzdur və vərəm xəstələri bir sıra güzəştli imtiyazlara sahibdir.

Bölgəmizdə təhrif olunmuş statistikanı nəzərə çatdirmaq istəmirəm, sadəcə deyərdim ki, təkcə Lənkəranda (Lankon) 20 minə yaxın vərəm xəstəsinin olduğu güman edilir.

Xəstələrin şikayətləri tədricən başlayır, siqaret çəkən xəstələr bunu siqaret çəkmə ilə əlaqələndirib həkimə getməyi gecikdirə bilirlər. Şikayətlər-gecə tərləməsi, hərarət, iştahsızlıq və bunun nəticəsində arıqlama, uşaqlarda inkişafdan qalma, halsızlıq, sinədəki ağrılar, öskürəklə yanaşı qan tüpürmədə ola bilir.

Xəstəliyin profilaktikasında vaksinasiya (BSJ vaksini) çox əhəmiyyətlidir.

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı vərəm xəstələlərinin sayının kəskin artımı qarşısında "fövqəladə vəziyyət” elan etmişdir. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının rəqəmlərinə əsasən hazırda dünyada 20 milyondan artıq vərəm xəstəsi vardır ki, bunlardan da 7 milyonu açıq formalı vərəm xəstəsidir. Hər il 3.5 milyon insan vərəmlə xəstələnir və 1 milyon insan vərəmdən ölür. Hər dəqiqə təxminən 2 insan vərəmdən dünyasını dəyişir. Hazırda Azərbaycanda rəsmi statistikaya görə, 8 minə yaxın vərəmli xəstə var.

Vərəm-müalicə olunan bir xəstəlikdir. Vaxtında və düzgün müalicə ilə yüz faiz sağalma əldə etmək olar.

Pərvanə Fətullayeva,
 (Moskva, terapevt-həkim)


 

Категория: Təbabət | Просмотров: 2133 | Добавил: admin | Рейтинг: 0.0/0
Всего комментариев: 0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]

Sayta giriş

Xəbər xətti

Talış dilinin hazırkı durumu ilə bağlı Azərbaycan Talışların İctimai Şurasının MÖVQE SƏNƏDİ 
ŞİMON! 
Ази Асланов - Генерал Шимон (Генерал Вперед) 
СКАЖИ СВОЕ ИМЯ, ТАЛЫШ 
Zülfüqar Əhmədzadə: Azərbaycan milli ədəbiyyatının  tərəqqipərvər siması 
No free speech for ethnic minority 
Avropa Şurası: Azərbaycanda etnik azlıqların hüquqları ilə bağlı qanunvericilik yoxdur 
''Hökumət milli azlıqların mətbuatına dəstək vermir'' 
Azərbaycan Respublikasının Prezidentinə açıq məktub 
Masallı rayonun Kubın kəndi və onun ətraf toponimləri 
Atam Vəkil DADAŞOV əsil dövlət adamı idi 
Mətləb Pero Dadaşov həbsindən yazır (III yazı) 
Mətləb Pero Dadaşov necə həbs edilməsindən yazır (II yazı) 
Mətləb Pero Dadaşov necə həbs edilməsindən yazır 
ƏHƏD MUXTAR-80 
Ahoşta (Əhoşte) 
Müəllim zindanda da müəllimdir... 
Б.В.Миллер. Талышские тексты 
Talış dilində ü/u səsi 
Allahverdi BAYRAMİ. ĞƏLİZƏXUN (2 pərdəynə 7 şiklinə pyes) 
Allahverdi BAYRAMİ. ƏMONƏT ( İ pərdəninə 3 şəkilinə pyes) 
Rusiya talış ictimai təşkilatları 1993-cü ildə Talışda baş verən hadisələrin 24 illiyini qeyd etməyə hazırlaşır 
ŞİRİN YALAN, YOXSA ACI HƏQİQƏT? 
DIZDİPOK 
Свадьба – Способ Сохранения Талышского Языка 
Talış dilindəki sözlərin təbii xüsusiyyətləri 
Hilal Məmmədov Eldəniz Quliyevi təbrik edib 
Талыши хотят читать, писать и смотреть на родном языке 
Hilal Məmmədov: "Hakimiyyət istəyir ki, bütün sosial və etnik qruplar arasında qarşılıqlı etimadsızlıq mühiti olsun" 
Əli Nasir - Talışın Firdovsisi 
Талышское слово «cо» (двор) в виде морфемы в современных индоевропейских языках 
Talışın əbədiyanar məşəli 
Новрузали Мамедов – 75 (Novruzəli Məmmədov – 75) 
Это не трагедия одной семьи, а трагедия нашей страны, нашей Родины! 
К юбилею Светланы Алексеевны Ганнушкиной! 
Hilal Məmmədov İsa Qəmbəri 60 illik yubleyi münasibətilə təbrik edib 
Xərçəngin dərmanı tapılıb 
Azərbaycan höküməti TALISH.ORG saytına girişi dayandırıb 
“Elçibəyə acıqlandım, məndən üzr istədi” – Zərdüşt Əlizadə ilə QALMAQALLI MÜSAHİBƏ 
“Tolışon Sədo” qəzetinin əməkdaşı Azər Kazımzadə saxlanılıb 
ƏLİ NASİR əbədi haqq dünyasına qovuşdu 
Bəşərə də Allahdan bəla gəldi 
İrana ərzaq almağa gedən Astara gömrükdəki basabasda öldü 
Müqəddəs Kəbə ziyarəti, dələdüzlar, etnik mənsubiyyətə görə təhqir və 27 dövlət xadimli redaksiya heyəti 
Talışlar 
Ко дню рождения Л.А.Пирейко 
Ümid yenə də talışlaradı! 
Çılə Şəv-iniz mübarək! 
General-mayor Vahid Musayev haqqında polkovnik Isa Sadikov yazır 
"Talışsansa, məhv edib qanını da batırarlar 
Avropanın axırıncı pələngi Talış dağlarında 
Talış Mədəniyyət Mərkəzi İdarə Heyyətinin üzvü müraciət yayıb 
Xalqımız dözümlü xalqdır, DÖZƏRİK! 
“Talışam, lakin, qanım Elçibəyin qanı ilə eynidir” – TARİXİ VİDEO 
Türkün misalı! 
“Səadət taleyin biçdiyi dondur” 
Mirəziz Seyidzadənin (ƏZİZ PÜNHAN) “Divan”ında (Bakı-2008, 473 səh.) dini-uxrəvi məsələlərin yeri 
Qaraciyərin yenilənməsi və serrozun müalicəsi resepti 
Faiq Ağayev Rəşid Behbudovdan sonra bunu ilk dəfə etdi - VİDEO 
Ata və oğul: Ruhullah və Məhəmmədəli - hər ikisi siyasi məhbus 
MTN-nin bir ailənin başına gətirdiyi faciə 
Журналист Гилал Мамедов пожаловался на давление со стороны полиции Баку 
Hilal Məmmədov Nizami polisində təzyiqlərə məruz qaldığını bildirib 
Rövşən Canıyevin ölümü və referendum oyunları 
Davam etməkdə olan faciələrimizin sirri nədir?