Голос Талыша


Известные события, произошедшие с моей семьей за последние годы, всколыхнули нашу жизнь до основания.

Axtarış

Tolışi xəbon

Xıdo rəhmətkə Əli Rzayevi... 
Fərzəndon 
Bastari musibət (aktual hukayət) 
Bə çəmə alimə zoon afərin bıbu 
Aydın müəllimi de şair Xilqəti musahibə 
Çı mardə odəmi nomi bə jurnali redaksiyə heyət çokonə dənəmon? 
Tolışi mətbuat tarixədə tojə cən - "Aləm" jurnal çapo beşə 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (6) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (5) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (4) 
Xatirə ruşnədə dili söhbət (3) 
"KUL" sıxani mənon 
Xatirə ruşnədə dıli sohbət (2) 
Xatirə ruşnədə dıli sohbət 
“Honi çəşmə"ro vəsə 
ÇE? ÇI? 
Əv kiye? 
Şahmirzə Tolışəxun - 60 
Tolışi talantə şair Şamirzə TOLIŞƏXUN (10.07.1955 - 18.11.2014) 
Tolışi talantə şair Şamirzə TOLIŞƏXUN (10.07.1955 - 18.11.2014) 
Baləddin VEŞO şeronədə pencli janr 
De şair Baləddin VEŞO müsahibə 

Tərəfdaşlar

Top

Azərbaycan prezidenti administrasiyasının başçısı niyə ölkənin köklü xalqlarını dəfn etmək istəyir?
ГИЛАЛ МАМЕДОВ на свабоде!
Новрузали Мамедов
Talış batalyonları Qarabağ müharibəsində (Sənədli kadrlar internetdə)
Марьям МАММАДОВА. Трагедия одной семьи. 2013

Statistika

Tolışi xəbon

Главная » 2015 » Февраль » 9 » “Dədə Qorqud” Dastonon
23:06
“Dədə Qorqud” Dastonon

VƏSƏ (MIĞƏDDİMƏ)

Nez Peyğəmbər səlovətullah zəmoni, votedən, Bayat ğəbiləku Qorqud Dədə nomədə qıləy merd beşe bə məydon. Ə merd çı Oğuzi yolə veyəzınbe. Çiç əvoti, bə vırə eəqıni, çı ğəybo səhe xəbon ədəy, Xıdo ilhom əkəy bəçəy dıli.

Qorqud Dədə votışe:

- Oxnə zəmonədə xanəti bə Qayi (ğəbilə) bırəso, ki isə çəy dasto nısəno, oxorzəmon bıbo tosə ğıyoməti (xan bəbe)

Çəy votəy Osmani ənkəy (nəsle), esət devronış şedə.- ha jıqo bənə bımi votəşe çan sıxanon.

Qorqud Dədə həll əkəy çe Oğuz ğohomi mışkulon. Çı ko bəbi, bə Qordud Dədə nıvotəy, ə koy nəvindin. Əv harçi bəhamibu, ğəbul əkəyn. Çəy sıxani əqətin, ə koy bəsə əjənin.

Dədə Qorqudi votəşe:

Xıdo-Xıdo nıvotoş, koon reçin əbıni.

Ğadirə Xıdo nıdo, mərd qəncin əbıni.

Əzəlo nıvıştə nıbo, ğul (nokə) bə kəzəl əqıni.

Əcəl vədə nıdo, i kəs əmardni.

Beşə con bə dumu oəqardni.

Qıləy ciqidi tanə Siyobandi (Qaradaği) mol-mələ qırdə bıko, tələb bıko, ğısmətisə ziyodə

(çımı xan) harde əzıni.

Umjənə bıbo, ovon peşo, ( ijən) dıyo pur əkəni.

Təkəbburi (azim-azim bıvoti) Xıdo əpinişe.

Iştəni bəpe qədə merdi dəvlət (ağıl) əbinişe.

Çı yod-biqonədə zoə əbıni, yol beədə beəşe-bəşe, dimış ədəjni.

Xokədə kuə əbıni ( zomoədə zoə)

Bə siyo hə ləğom bıjənoş, ğətı əbıni.

Kənizi kəpottan bıkoş, xanım-xatun əbıni.

Lopə-lopə voə bıvo, bo əvəsori əmandni.

Pındə kavuə çimənon bə pozi əmandni.

Kanə pambədə (terə) bez əbıni.

Ğartə deşmenədə dust əbıni.

Bə aspi əz nıdə, bə ro şey əbıni.

Bərkə puluə tijə şımşi onışandə, bırimon əbıni.

Merd bəştə moli nimoj nıko, nomış benıbəşe.

Kinə ıştə inəku nıvindo, pan əqətni.

Zoə ıştə pıəku nıvindo, sufrə (onıbəkay)

Zoə ıştə pıə biləy, çəy dıqlə çəşi iqləy.

Dəvlətinə ( ağılmandə) zoə dədə yurdi (ocəği) çəşe, (tirkəşi tire)

Bedəvlətə ( səfiə) zoə ocəği kuə çəşe (kirkəşi kire)

Zoə həni çiç bıkəy, bobo mardə, molış mandəni.

Bobo moliku çi foydə, sədə dəvlət (ağıl) nıbu.

Bedəvləton (səfion) şəriku Xıdo oqətı, çımı xan, Şıməni!

Dədə Qorqudi həniən votəşe:

Həmoədə poye nızınə nomerd bə bərkşə aspi penışte əzıni,

penıştesə bəy penınışte çoke.

Jə-obıryə tijə şəmşi mıxənnət (nomerd) jəysə, nıjəno çoke.

Bo jəy zınə ciqidi tiysə, şımşisə ləvo çoke.

Mehmon ki nome, ə mehkəmə kəon bırıjio çoke.

Asp nəhə telə aləfon (bemesə,) benımo çoke.

Odəmi penışomə telə ovon (honion) şuresə, enışuro çoke.

Pıə nomi bə zəminjə befərə avlod pıə peşto omeysə, nıvo çoke, bə nənə bolo eqınisə, enıqıno çoke. (İnə əy zandesə, nızando çoke)

Pıə nomi rostbıkə dəvlətinə (ağılmandə) zoə çoke.

Duə sıxan bı dınyoədə beysə, nıbo çoke.

Hestımoni se si da sinn pur bıko, çoke.

Şimə da si da sinn pur bıko, Həx bəşmə bevəci nışo nıdo!

Dəvlətı bolıpur bıbo, çımı xan hey!

İjən Dədə Qorqudi həni çiçon votəşe, bıvindəmon, çiç votəşe:

Şə-nəvə vıronədə aləfəcon ceyron bəzıne.

Xəfə vironədə çimənqoon həon bəzıne.

Co-co roon riz-rəvizi dəvə bəzıne.

Haft də buon (buəvilon) rıvos bəzıne.

Avlodi pıə kiye? İnə bəzıne.

Kərvoni bə şəv kəynə kuç kardey verdı bəzıne.

Merdi qoni-sıvıki asp bəzıne.

Qonə şələon zəhmi ğətı bəzıne.

Kon vırə (çı curə) doj doy, okırın bəzıne.

Ğafilə sə doji beyin bəzıne.

Kəşpərə qopuzi pebəqəte el-el, bə-bə ozan bənəve.

Comərd kiye, nomerd kiye, ozan bəzıne.

Şımə vədə (navədə) bıjən-bıvot ozan bıbu!

Dəqijiə-omə dardı-bəlon Xıdo şıməku dəvono, çımı xan hey, (çımı bəq hey!)

Dədə Qorqudi ijən votəşe, bıvindəmon, çiç votəşe:

Qəv okəm, tarif bıkəm, çəmə səon səpe Xıdo səbarz!

Çı Xıdo dust, dini sərvər Məhəmməd səbarz!

Məhəmmədi rost tonədə nomoj bıvot Əbubəkr Siddiq səbarz!

Oxnə siparə səbıə “Əmmə” səbarz!

Hicə-hıcə handə beəsə “Yasin” səbarz!

Şımşi bıjən, din ojbıkə Şahi-Mərdon Əli səbarz!

Əli zoon, peyğəmbəri nəvon Kərbəlo daştədə yəzidon dastədə şəhid be Həsən de Huseyni, dıqlə bıvə jıqo səbarz!

Nıvıştəbə, dəbastəbə, Osmono evardəbə Xıdo elm Ğıron səbarz!

Ə Ğıroni nıvışte-dəvoşte uləmonku omutə-dutə çı alimon sərvər Osman Uffani zoə səbarz!

Nızımə vırədə dutəbə Xıdo kə- Məkkə səbarz!

Bə Məkkə xəş şə-xəş omə sadiqon- həmə hacion səbarz!

Məhşərə rujədə əynə (cumə) ruj səbarz!

Əynə (cumə) ruji handəbə xutbə səbarz!

Quş doədə-məseədə ummət səbarz!

Minarədə əzon doədə fəqih səbarz!

Bə zono omə-nıştə həlol (jen, xatun) səbarz!

Dol doədə - sipibeədə, dədə səbarz!

Sipyə şıti siconi doədə nənə səbarz!

Nezbə-bə ro dəşə niyə dəvə səbarz!

Pəvəndiyə bıvə səbarz!

Imon alə-pisə kəy tono dutə bıə, bəqi çodo səbarz!

Çə çodo dorozə ter səbarz!

Zoə səbarz!

Bə hiçki oxşə nıdə, cumlə aləmon ofəyəkə Allah-Xıdo səbarz!

Ə tarifatım doə səbarzə Xıdo dust bıbu dəmə, mədəd bıdə,

Çımı xan hey!

(Dədə Qorqudi zıvono), Ozani votəşe:

Jenon ço curə bedən:

Qıləy pəleşbıkə sone.

Qıləy purbıkə vəye.

Qıləyni çı kəy sune.

Qıləyən lap hərcoye.

Ozan, “ kəy sun” əve ki, bando-kəfşəno bə kə mehmon bo, merd kədə nıbo, harde-peşome bədoy bə mehmoni, de nozi dəro bəkay. Əv Ayişə, Fatimə sonədəy. Bunum çəy balalion perəso!

Jıqo jen bo bəştı ocəğ!

Mande, “pəleşbıkə son”, maştə vırəo bəşte, dast-dimi nışıştə, çiç dəşe bəçəy dast, bədo-bəste, tosə xırtə çolə baha, bəşte-bəvote: Bı xərobədə, bə şu omeku, luzım si nıbe, dimım nısıre, çımı lınqi məşo, çımı dimi yaşməğ nıvınde. Ah, çiç bəbəy, şuəm mardəbəy, bə ikəsi bə şu şəbəym, əvən çımı piə merd bəbəy keş ki!

Bənə bı jeni, çımı xan, avlodon penırəso, bəştı ocəğ jıqo jen nıvo!

Mande ki, “purbıkə vəyə”. Maştə vırəku əşte, dast-dimi nışıştə obə çı səyku-bə sə, çə səyku-bı sə bəşe-bome. Sıxan bənovne, kəybonsə bəmande, bə ğır-ğıybəti zu bədpy, maştəku-tosə şanqovə bənəve. Hanqomədə bome bə kə, bəvinde dızdə sıpə, dıjdə qevı kə-bə jəşone bəyəndı, kə-bə bə kaqə lon, bə mol-mələ təvilə oqardə.

Hamsion vanbəkay: Kinə Zuleyxa! Zubeydə! Ureydə! Con kinə, con Paşa! Ayna Mələk! Kutinə Mələk! Bo marde, bo qinbe şəbim? Yonqo vırəm ujən jıqo xərob bənibe? Çiç əbi, zınqıri diə əkəyməni bə çımı kə-bə?! Hamsiyəti həx, Xıdo həx (heste) - bəvote, pıt-pıt bəka.

Bənə bı jeniən, çımı xan, balalion penırəso! Bənə bimi jen nıvo bəştı ocəğ!

Mande ki, çoknə bəvoten, “hərcoə jen”, bando-kəfşəno qıləy oburinə mehmon bo bəçəy kə, kəy merd kədə bıbu, bıvoto bəy ki, jenə, bəşt sufrə okə, nun biyə, bəhəmon, mehmonən bəhə. Patə nun zində əbıni, harde qərəke...

Jen bəvote:

- Çiç bıkəm e? Bı xərobə kədə nə ordə ni, nəən parcin. Dəvə osyoku oməni hələ,-bəvote, Çiç omedəbu bə çımı sufrə boy,- bəvote, dasti bəje bəştə (fılon vırə) ıştə (ə toni) bəqordıne bəştə şuyə tərəf...

Həzo kərə bıvotoş, çəy iqləyən əməsni, şuyə sıxani bə quş əqətni.

Nuh peyğəmbəri həy tisbire əv.

Çəykuən, çımı xan, şıməni Xıdo oqəti.

Peəqordın: Allahverdi Bayrami

 

Просмотров: 941 | Добавил: admin | Рейтинг: 5.0/1
Всего комментариев: 0
Добавлять комментарии могут только зарегистрированные пользователи.
[ Регистрация | Вход ]

Sayta giriş

Onlayn TV

Xəbər xətti

Müəllim zindanda da müəllimdir... 
Б.В.Миллер. Талышские тексты 
Talış dilində ü/u səsi 
Allahverdi BAYRAMİ. ĞƏLİZƏXUN (2 pərdəynə 7 şiklinə pyes) 
Allahverdi BAYRAMİ. ƏMONƏT ( İ pərdəninə 3 şəkilinə pyes) 
Rusiya talış ictimai təşkilatları 1993-cü ildə Talışda baş verən hadisələrin 24 illiyini qeyd etməyə hazırlaşır 
ŞİRİN YALAN, YOXSA ACI HƏQİQƏT? 
DIZDİPOK 
Свадьба – Способ Сохранения Талышского Языка 
Talış dilindəki sözlərin təbii xüsusiyyətləri 
Hilal Məmmədov Eldəniz Quliyevi təbrik edib 
Талыши хотят читать, писать и смотреть на родном языке 
Hilal Məmmədov: "Hakimiyyət istəyir ki, bütün sosial və etnik qruplar arasında qarşılıqlı etimadsızlıq mühiti olsun" 
Əli Nasir - Talışın Firdovsisi 
Талышское слово «cо» (двор) в виде морфемы в современных индоевропейских языках 
Talışın əbədiyanar məşəli 
Новрузали Мамедов – 75 (Novruzəli Məmmədov – 75) 
Это не трагедия одной семьи, а трагедия нашей страны, нашей Родины! 
К юбилею Светланы Алексеевны Ганнушкиной! 
Hilal Məmmədov İsa Qəmbəri 60 illik yubleyi münasibətilə təbrik edib 
Xərçəngin dərmanı tapılıb 
Azərbaycan höküməti TALISH.ORG saytına girişi dayandırıb 
“Elçibəyə acıqlandım, məndən üzr istədi” – Zərdüşt Əlizadə ilə QALMAQALLI MÜSAHİBƏ 
“Tolışon Sədo” qəzetinin əməkdaşı Azər Kazımzadə saxlanılıb 
ƏLİ NASİR əbədi haqq dünyasına qovuşdu 
Bəşərə də Allahdan bəla gəldi 
İrana ərzaq almağa gedən Astara gömrükdəki basabasda öldü 
Müqəddəs Kəbə ziyarəti, dələdüzlar, etnik mənsubiyyətə görə təhqir və 27 dövlət xadimli redaksiya heyəti 
Talışlar 
Ко дню рождения Л.А.Пирейко 
Ümid yenə də talışlaradı! 
Çılə Şəv-iniz mübarək! 
General-mayor Vahid Musayev haqqında polkovnik Isa Sadikov yazır 
"Talışsansa, məhv edib qanını da batırarlar 
Avropanın axırıncı pələngi Talış dağlarında 
Talış Mədəniyyət Mərkəzi İdarə Heyyətinin üzvü müraciət yayıb 
Xalqımız dözümlü xalqdır, DÖZƏRİK! 
“Talışam, lakin, qanım Elçibəyin qanı ilə eynidir” – TARİXİ VİDEO 
Türkün misalı! 
“Səadət taleyin biçdiyi dondur” 
Mirəziz Seyidzadənin (ƏZİZ PÜNHAN) “Divan”ında (Bakı-2008, 473 səh.) dini-uxrəvi məsələlərin yeri 
Qaraciyərin yenilənməsi və serrozun müalicəsi resepti 
Faiq Ağayev Rəşid Behbudovdan sonra bunu ilk dəfə etdi - VİDEO 
Ata və oğul: Ruhullah və Məhəmmədəli - hər ikisi siyasi məhbus 
MTN-nin bir ailənin başına gətirdiyi faciə 
Журналист Гилал Мамедов пожаловался на давление со стороны полиции Баку 
Hilal Məmmədov Nizami polisində təzyiqlərə məruz qaldığını bildirib 
Rövşən Canıyevin ölümü və referendum oyunları 
Davam etməkdə olan faciələrimizin sirri nədir? 
Məhv olan Talış toplumu və dili – Mədəniyyətimizi necə qoruyaq? 
Masallıda zülüm ərşə dirənib 
Veri kəndi ətrafında minlərlə nadir növlü ağaclar qırılır 
“Xəzər Lənkəran"ı nəyə görə dağıdıblar? 
Respublika Talış Mədəniyyət Mərkəzinin hesabat seçki konfransı keçirilib 
Qədim azəri dilinin yadigarı – Talış dili 
Талышское слово "по" (стопа, ступня, ходьба) в виде морфемы в современных индоевропейских языках 
Türkün ari-slavyan sivilizasiyası qarşısındakı rolu 
Rabil Abdinovun harayı 
Zaman-zaman suyu bulandıranlara elə əlahəzrət Zamanın özü cavab verəcək 
Hirkan tv növbəti proqramını təqdim edir 
ABŞ Dövlət katibi Con Kerri Hilal Məmmədovdan danışdı 
Hilal Məmmədov: "Haqq-ədalət naminə mübarizəmizi davam etdiririk" 
Bahar bayramı, yoxsa Novruz bayramı? 
Трагедия одной семьи 
Məmmədovların tifaqının dağıdılmasının sifarişini kim verib?